Hoe financieel fit is jouw onderneming voor het laatste kwartaal?

De zomer ligt achter ons en het laatste kwartaal van het jaar komt in zicht. Voor veel ondernemers zijn oktober, november en december belangrijke maanden. Er moet nog omzet worden gemaakt, projecten moeten worden afgerond en ondertussen kijk je waarschijnlijk al voorzichtig naar volgend jaar. Juist nu is het daarom slim om even goed naar je cijfers te kijken. Niet alleen naar wat er tot nu toe is binnengekomen, maar vooral naar wat die cijfers je vertellen.

Lig je op koers? Verdien je genoeg aan je omzet? Heb je voldoende geld op de rekening voor de komende maanden? Welke facturen staan nog open? En is er ruimte om te investeren? Met een goede financiële check aan het begin van het laatste kwartaal heb je nog tijd om iets te doen met de antwoorden.

Begin bij je omzet, maar stop daar niet

De omzet is meestal het eerste cijfer waar ondernemers naar kijken. Logisch, want het geeft snel een beeld van hoe het jaar verloopt. Vergelijk je omzet tot en met september eens met je begroting of met dezelfde periode vorig jaar. Loop je voor of achter? En belangrijker: weet je waardoor dat komt?

Misschien heb je meer klanten gekregen, zijn je tarieven gestegen of heb je juist een paar grote opdrachten doorgeschoven naar het laatste kwartaal. Bij een lagere omzet hoeft er ook niet direct iets mis te zijn. Misschien heb je afscheid genomen van werk waar je nauwelijks iets aan verdiende. Daarom zegt omzet alleen niet genoeg.

Wil je weten welke cijfers je naast je omzet regelmatig zou moeten bekijken? We zetten de belangrijkste cijfers waarmee je jouw onderneming kunt sturen op een rij.

Wat houd je eigenlijk over?

Een druk bedrijf is niet automatisch een goed renderend bedrijf. Stijgen je inkoopkosten, personeelskosten of andere bedrijfskosten harder dan je omzet, dan kan je marge ongemerkt teruglopen. Je werkt dan misschien harder en factureert meer, terwijl er onderaan de streep nauwelijks iets extra’s overblijft.

Kijk daarom niet alleen naar je omzet, maar ook naar je brutomarge en resultaat. Vergelijk die met vorig jaar en met wat je aan het begin van het jaar had verwacht. Zie je dat de marge terugloopt? Probeer dan te achterhalen waar dat door komt. Zijn leveranciers duurder geworden? Maak je meer uren die je niet kunt factureren? Zijn bepaalde klanten, diensten of producten eigenlijk nauwelijks rendabel?

Dat zijn geen vragen die je pas bij de jaarrekening wilt stellen. In oktober kun je er nog iets aan doen.

Winst op papier is nog geen geld op de bank

Je kunt een prima winst maken en toch krap bij kas zitten. Bijvoorbeeld omdat klanten laat betalen, je veel hebt geïnvesteerd of omdat er binnenkort een flinke btw- of belastingbetaling aankomt. Kijk daarom ook vooruit naar je banksaldo.

Welke bedragen verwacht je de komende drie maanden binnen te krijgen? Welke vaste lasten komen eraan? Wanneer moet de btw worden betaald? Zijn er grote inkopen, salarissen, vakantiegeld, verzekeringen of andere betalingen waar je rekening mee moet houden? Een eenvoudige liquiditeitsprognose voor oktober, november en december kan al veel duidelijk maken.

En kijk iets verder dan 31 december. Januari kan financieel een heel andere maand zijn dan december. Zeker als een deel van je klanten rond de feestdagen later betaalt terwijl jouw eigen kosten gewoon doorlopen. Wil je hier verder induiken? Lees dan ook waarom winst op papier iets heel anders kan zijn dan geld op je rekening.

Hoeveel geld staat er nog bij klanten?

Openstaande facturen verdienen in deze periode extra aandacht. Een factuur van €10.000 telt misschien mee in je omzet, maar je kunt er pas iets mee als het bedrag op je rekening staat.

Bekijk daarom je debiteurenlijst. Welke facturen staan langer open dan afgesproken? Zijn er klanten die structureel laat betalen? En hoeveel geld heb je in totaal nog tegoed?

Wacht niet tot december om achter oude facturen aan te gaan. Een vriendelijke herinnering of een telefoontje is vaak voldoende. Bovendien geeft een actuele debiteurenlijst je een veel realistischer beeld van hoeveel geld je de komende maanden daadwerkelijk kunt verwachten.

Heb je genoeg gereserveerd voor belasting?

Dit is vooral voor zzp’ers en ondernemers met een eenmanszaak een bekende valkuil. Het saldo op je zakelijke rekening kan er gezond uitzien, terwijl een deel daarvan eigenlijk al voor de Belastingdienst is. Controleer daarom hoeveel je dit jaar naar verwachting gaat verdienen en hoeveel je hebt gereserveerd voor inkomstenbelasting. Kijk ook naar je btw-verplichtingen en, als je personeel hebt, naar loonheffingen.

Blijkt je winst veel hoger te worden dan je eerder dacht? Dan kan het verstandig zijn om je voorlopige aanslag te laten aanpassen. Daarmee voorkom je dat je later ineens een groot bedrag moet bijbetalen. Dit is ook een goed moment om samen met je boekhouder naar de prognose voor het hele jaar te kijken. Niet pas wanneer het jaar voorbij is, maar nu je nog kunt bijsturen.

Twijfel je of je reservering nog aansluit bij je verwachte winst? Controleer dan meteen of je voorlopige aanslag voor 2026 nog klopt.

Welke investeringen wil je nog doen?

Misschien staat er al maanden een nieuwe laptop, machine, bedrijfsauto of ander bedrijfsmiddel op je lijst. Dan is het laatste kwartaal een logisch moment om te bepalen of je die investering nog dit jaar wilt doen of juist wilt doorschuiven naar volgend jaar. Laat je daarbij niet alleen leiden door belastingvoordeel.

Een investering moet in de eerste plaats iets opleveren voor je onderneming. Meer capaciteit, lagere kosten, tijdwinst of mogelijkheden om verder te groeien. Daarna kun je bekijken wat fiscaal het gunstigste moment is. Bespreek grotere investeringen daarom op tijd met je boekhouder. De timing kan invloed hebben op je winst, liquiditeit en eventuele investeringsaftrek.

Waar wil je op 31 december staan?

Cijfers terugkijken is nuttig. Maar uiteindelijk heb je er vooral iets aan als je ze gebruikt om vooruit te kijken. Stel jezelf daarom een paar concrete vragen. Welke omzet wil je dit jaar nog behalen? Welke winst wil je overhouden? Hoeveel geld wil je eind december minimaal op de rekening hebben? Welke openstaande facturen wil je geïnd hebben? En welke investeringen wil je wel of juist niet meer doen? Maak die doelen zo concreet mogelijk.

Stel dat je omzet achterloopt op je jaarplan. Hoeveel moet je dan gemiddeld per maand factureren om je doel alsnog te halen? Is dat realistisch met je huidige opdrachten? Zo niet, wat kun je dan nog doen? Of misschien blijkt juist dat je een veel beter jaar draait dan verwacht. Dan ontstaan andere vragen. Wat doe je met die extra winst? Wil je investeren, een buffer opbouwen, jezelf meer uitbetalen of alvast ruimte creëren voor plannen in 2027?

Je boekhouder moet je meer kunnen vertellen dan wat er vorig jaar gebeurde

Een goede administratie vertelt je waar je staat. Een goede boekhouder helpt je begrijpen wat dat betekent. Dat verschil wordt juist in het laatste kwartaal belangrijk.

Als je cijfers actueel zijn, kun je samen vooruitkijken. Naar je verwachte jaarresultaat, belastingdruk, liquiditeit en investeringen. Maar ook naar de keuzes die daaruit volgen.

Misschien blijkt dat je tarieven omhoog moeten. Dat je voldoende ruimte hebt om iemand aan te nemen. Dat je een investering beter nog even kunt uitstellen. Of dat je bedrijf wel groeit in omzet, maar niet in rendement.

Dat soort inzichten zijn uiteindelijk veel waardevoller dan een jaarrekening die je maanden later vertelt wat er vorig jaar is gebeurd.

Doe de Q4-check

Je hoeft voor een financiële check geen dagen in spreadsheets te verdwijnen. Begin met deze zeven punten:

• omzet tot nu toe en verwachte omzet voor het hele jaar;
• marge en resultaat ten opzichte van vorig jaar en je begroting;
• banksaldo en verwachte inkomsten en uitgaven voor de komende maanden;
• openstaande klantfacturen;
• reserveringen voor btw en belasting;
• geplande investeringen;
• je financiële doelen voor 31 december en het begin van 2027.

Kun je deze zeven punten goed beantwoorden? Dan weet je behoorlijk precies hoe je onderneming ervoor staat. Kun je dat niet, dan is dát misschien wel de belangrijkste conclusie van je Q4-check. Bij Entrpnr vinden we dat je cijfers je moeten helpen ondernemen. Niet alleen achteraf om aangifte te doen, maar juist gedurende het jaar om betere keuzes te maken.

Wil je weten hoe jouw onderneming er financieel voor staat en waar je voor het einde van het jaar nog kunt bijsturen? Neem contact met ons op. Dan kijken we samen vooruit.